What I’ve Learned: Tiến sỹ kinh tế Đặng Hoàng Giang

Là chuyên gia phát triển, nhà hoạt động xã hội kiêm tác giả chính luận, Tiến sỹ kinh tế Đặng Hoàng Giang đã chia sẻ với Esquire cái nhìn về cuộc đời từ tuổi 50 của mình

tien-sy-dang-hoang-giang-hinh-anh

> Thuở thiếu niên tôi mong muốn trở thành hoạ sỹ, hay nghệ sỹ thị giác theo ngôn ngữ bây giờ. Tôi đã từng viết khá đều đặn phê bình mỹ thuật và vẫn muốn vào một lúc nào đó trong tương lai quay lại trường đại học để học lịch sử nghệ thuật hay phê bình nghệ thuật.

> Tôi thích khái niệm “chủ nghĩa anh hùng thường nhật” của giáo sư Philip Zimbardo, giáo sư tâm lý học của Đại học Stanford, Mỹ. Nghĩ tới anh hùng, chúng ta hay hình dung ra những con người rất đặc biệt, siêu phàm, những nhân vật lịch sử, cả dân tộc chỉ có vài người. Nghĩa là không phải chúng ta. Những người anh hùng thường nhật, trái lại, là người trần mắt thịt như tôi và bạn, họ anh hùng vì vượt qua được nỗi sợ của mình, những khó khăn trong cuộc sống của mình, để làm một hành vi thiện. Các hành vi anh hùng này gần gũi với chúng ta, chứ không xa xôi như của một vị tướng trong chiến tranh. Nhìn như vậy, ai cũng có thể trở thành anh hùng.

> Thần tượng của tôi là những hành khách Hồi giáo trên một chuyến xe buýt từ thủ đô Nairobi của Kenya tới trị trấn Mandera vào tháng 12 năm 2015. Khi xe buýt bị quân khủng bố Hồi giáo cực đoan chặn lại giữa đường và những hành khách Thiên Chúa giáo trên xe có nguy cơ bị chúng tách ra để giết, những người Hồi giáo đã đứng lên bảo vệ những người Thiên chúa giáo và không rời khỏi họ. Họ sẵn sàng chết cùng những hành khách kia. Quân khủng bố đã bỏ đi sau khi chứng kiến sự đoàn kết của hành khách. Thần tượng của tôi còn là thầy giáo Nguyễn Thận, người đã bền bỉ mang hàng nghìn trang giấy tờ, hồ sơ đi kêu oan cho tù nhân Huỳnh Văn Nén trong vòng 17 năm trời và cuối cùng đã thành công. Điểm chung của những người Kenya kia và ông Nguyễn Thận là họ đều là những người anh hùng thường nhật.

> Tôi tu học về tin học và kinh tế phát triển, rồi lại chuyển sang viết lách và hoạt động xã hội. Con người “thật” của tôi là gì? Tôi không biết. Trước kia tôi từng băn khoăn không biết nên ghi cái gì trên danh thiếp của mình cho chính xác, hoặc giới thiệu bản thân thế nào trong một party. Bây giờ thì tôi kệ. Hoạt động nào cũng chỉ phản ánh một phần của con người mình, và đó là điều tốt. Ta thuộc về nhiều lĩnh vực khác nhau, nhiều thế giới khác nhau và không thuộc hoàn toàn về nơi nào. Đó là một cảm giác sống đương đại, một số phận mà ngày càng có nhiều người chia sẻ.

> Văn minh, tiến bộ hay phát triển chắc chắn không thể hiện qua những thành phố đầy nhà trọc chời, những đường phố đầy kín ô tô, những trung tâm thương mại sáng loáng như những đền thờ của chủ nghĩa tiêu dùng. Văn minh chắc chắn không có ở một xã hội mà kẻ mạnh đạp lên kẻ yếu, nơi thành công được đo bằng sự trưng bày xa hoa vật chất, nơi pháp luật được điều khiển bằng đồng tiền. Ngược lại, văn minh là một xã hội công bằng, bình đẳng, tôn trọng tự do và sự đa dạng, bất kể trong tôn giáo, nghệ thuật, tư tưởng, hay biểu đạt. Văn minh là khi con người khiêm nhường trước thiên nhiên và coi thiên nhiên không phải là một con bò sữa đem lại lợi nhuận, mà là nguồn nuôi dưỡng tinh thần của mình.

tien-sy-dang-hoang-giang-hinh-anh   2

> Thất bại lớn nhất của tôi là thuyết phục hai đứa con gái tôi, khi chúng còn nhỏ, chơi các đồ chơi được thiết kế chung cho cả hai giới tính.

> Tôi muốn con mình trở thành những người dũng cảm, công bằng và khoan dung. Và tôi muốn chúng hạnh phúc.

> Lằn ranh giữa ác và thiện chạy qua giữa tim của mỗi người. Người ta có khả năng làm việc ác, cũng giống như họ có khả năng làm việc thiện. Cái xấu, cái ác chỉ có thể được đẩy lùi, bị mất đất sống nếu như chúng ta có ý thức thực hành cái thiện, qua những việc rất nhỏ, để tăng miễn dịch trước cái ác, để tăng sức khoẻ của cái thiện.

> Cuốn sách Bức xúc không làm ta vô can của tôi được đón nhận rộng rãi cho tôi lý do để hy vọng. Tôi cho rằng mình không đơn độc, có nhiều người đồng cảm với tôi.

> Tôi tin rằng người ta có thể sống hạnh phúc. Điều này không dễ dàng, nhưng người ta làm được. Tôi đã nhìn thấy bằng mắt của mình.

> Thành công với tôi là vượt qua được giới hạn của bản thân, dù đó là giới hạn thể lực, tâm lý hay tinh thần, thể hiện qua sự kiên trì, lòng quyết tâm, hay vượt qua sợ hãi. Thành công là khi ta có thể rời bỏ vùng an toàn (comfort zone) của mình.

> Còn định nghĩa của hạnh phúc? Có lẽ hạnh phúc là những khoảnh khắc mà ta quên mất thời gian, là khi ta đánh mất mình trong những điều đang xảy ra quanh ta: trẻ con chơi đùa, một bản nhạc, lá cây rung trước gió, thiên nhiên hùng vĩ.

> Nếu ngày mai phải từ giã cõi đời, hôm nay tôi sẽ chạy bộ. Lúc chạy là lúc người ta cảm nhận rõ nhất cơ thể mình, qua sự đau đớn, và do đó đầu óc sẽ không nghĩ lung tung nữa. Và sau đó, tôi sẽ cùng gia đình ra bờ hồ ăn kem và nhìn người ta nhảy salsa ở vườn hoa Con Cóc với cái máy cassette bé xíu. Sau đó, tôi sẽ viết lại những gì xảy ra trong đầu tôi. Tôi sẽ ủ dột, sẽ hoang mang, sẽ hoảng loạn hay sẽ tê liệt? Rồi sẽ đặt giờ để post lên Facebook, chia sẻ với mọi người. Chỉ có điều là tôi sẽ không bao giờ biết là cái status đó được bao nhiêu “like”…

> Có một ước mơ mà đến giờ tôi vẫn chưa thực hiện được là chạy marathon. Ở khoản này, tôi phải thừa nhận đã thua em trai tôi. Nhưng tôi vẫn chưa bỏ cuộc.

Các hoạt động nghiên cứu và vận động chính sách của Tiến sỹ Đặng Hoàng Giang là nhằm nâng cao chất lượng quản trị quốc gia và tiếng nói của người dân. Anh nỗ lực truyền bá tri thức, khuyến khích tư duy phản biện và xây dựng văn hóa tranh luận. Đặng Hoàng Giang tốt nghiệp kỹ sư tin học tại Đại học Công nghệ Ilmenau, Đức, và bảo vệ luận án tiến sỹ kinh tế phát triển tại Đại học Công nghệ Vienna, Áo. Anh trở về Việt Nam sau hai mươi năm sống và làm việc ở châu Âu.

BÀI: NGUYỄN HẬU. ẢNH: NGUYỄN HOÀNG GIANG

ESQUIRE VIỆT NAM

Đừng bỏ qua:

Bình luận